Wystawy
FREED
Plakaty na 20. rocznicę obalenia komunizmu
Projekt przygotowany przez uczniów klas plastycznych
CXIV LO im. Jana Kilińskiego
pod kierunkiem artysty plastyka Ewy Fronczak
Od kilku lat w każdym roku szkolnym proponuję młodzieży naszej szkoły zaprojektowanie plakatu, który dotyczy problemów społecznych. Projekt dotyczący 20-lecia obalenia komunizmu powstał trochę z przekory. Pierwsza inspirująca rozmowa – dość dawno-z Dorotą Roszkowską o filmach dokumentalnych, powstających wokół tej rocznicy, refleksji twórców nad zmianami, jakie zaszły w świecie postkomunistycznym i o wpływie tych zmian na przekonania, poglądy, świadomość obywateli, sprawiła, że postanowiłam sprawdzić, jak temat ten potraktuje młodzież, z którą pracuję w CXIV Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Kilińskiego w charakterze nauczyciela plastyki w klasach objętych programem autorskim z tego przedmiotu.
W projekcie udział wzięły klasy trzecie - maturalne, a ja byłam ciekawa, ale i niepewna pozytywnej reakcji młodych ludzi. Jako przedstawicielka średniego pokolenia wiem, co upadek komunizmu znaczył i znaczy dla mnie i moich rówieśników, natomiast czym jest dla młodzieży (rocznik 1990, pierwszy urodzony w naprawdę już wolnej Polsce), trudno mi było przewidzieć. Wielu moich dorosłych rozmówców sceptycznie odnosiło się do pomysłu, wyrażając przekonanie, że młodzieży to kompletnie nie interesuje, że prawdopodobnie ten temat to dla nich puste hasło.
Nie podzielałam tej opinii, wierzyłam i wierzę głęboko, że młodzi ludzie w sposób zaskakująco przenikliwy spostrzegają świat, zachowując przy tym często właściwą młodości świeżość spojrzenia i brak zahamowań. Przygotowaliśmy się bardzo starannie do realizacji. Pokazałam młodzieży fotografie, naświetliłam tło historyczne, poza tym wskazałam na doskonałe polskie tradycje w dziedzinie projektowania graficznego – znaną w świecie słynną Polską Szkołę Plakatu. Zachęcałam uczniów także do korzystania z nowych technologii, co można dostrzec w kilku pracach.
Mimo wszystkich obaw, projekt został zrealizowany z powodzeniem, dając znakomity efekt w postaci dojrzałych, profesjonalnych, interesujących w warstwie treściowej i formalnej plakatów. Osiągnęliśmy jeszcze jeden ważny cel: ukazanie siły, jaką dysponuje „obraz”, nie tylko jako przejaw sztuki czystej, ale właśnie użytkowej, który podobnie jak obraz filmowy dokumentuje i interpretuje rzeczywistość poprzez skrót myślowy i znak plastyczny.
Okazało się przy tej okazji, że młodzi widzą przeszłość, której nie doświadczyli, skupiając się często na czysto zewnętrznych symbolach komunizmu; leżący od lat monumentalny pomnik Lenina czy Pałac Kultury i Nauki w Warszawie, który stał się bohaterem wielu projektów, bądź to ekspediowany w kosmos, bądź stojący sobie w najlepsze mimo zmian wokół. Plakaty, wyeksponowane najpierw w galerii szkolnej wzbudziły wielkie zainteresowanie wśród uczniów, rodziców i nauczycieli, zaproszonych do obejrzenia wystawy.
W projekcie udział wzięło 64 uczniów ze swoimi plakatami, spośród nich wybrałam najlepsze, chociaż wybór nie był łatwy z racji naprawdę wysokiego poziomu prac.
Autorzy plakatów w chwili obecnej już zaczęli studia na różnych kierunkach. Należy życzyć im powodzenia, ciesząc się, że przyszło im żyć w wolnej Polsce. Ja zaś mam nadzieję, że następne roczniki uczniów w sposób równie twórczy zaangażują się w następne projekty.
Ewa Fronczak